Raftoprisen 2009 til Malahat Nasibova

Raftoprisen 2009 går til Malahat Nasibova (40) frå Aserbajdsjan og hennar kamp for det frie ord og ei fri presse.

Det er Nasi­bo­va sin kamp for ytrings­fri­dom som ligg til grunn for årets utde­ling av Raft­opri­sen.

«Nasi­bo­va får pri­sen for sin modi­ge og urok­ke­le­ge inn­sats for ei fri og uav­hen­gig pres­se,» lyder presse­mel­din­ga (pdf) frå Raft­o­stif­tin­ga tors­dag 24. sep­tem­ber.

Til trass for vans­ke­le­ge arbeids­til­hø­ve og fare for eiga sik­ker­heit har Nasi­bo­va rap­por­tert om kor­rup­sjon og brot på men­neske­ret­tig­hei­ter i repub­lik­ken Nakhit­sje­van. Som ein del av Aser­bajd­sjan er Nakhit­sje­van ein iso­lert og auto­nom repub­likk. Iføl­gje Raft­o­stif­tin­ga har jour­na­lis­ten Nasi­bo­va sjølv opp­levd makt­mis­bruk, kor­rup­sjon og vald på eigen kropp. I si grunn­gje­ving vekt­la Raft­o­stif­tin­ga sin pris­ko­mi­té vik­tig­hei­ta av Nasi­bo­va si kri­tis­ke røyst mot myn­dig­hei­te­ne i ei årrek­kje.

Malahat Nasibova (foto: rafto.no)

Mala­hat Nasi­bo­va (foto: rafto.no)

«Nasi­bo­va har vore ei kri­tisk røyst mot myn­dig­hei­te­ne i 10 år, og ho nek­tar å gi opp kam­pen for ytrings­fri­dom,» lyder presse­mel­din­ga frå Raft­o­stif­tin­ga. Vida­re legg grunn­gje­vin­ga vekt på Nasi­bo­va si vik­ti­ge rol­le som tale­røyr for ei under­trykt lokal­be­folk­ning som lever i frykt: «Nasi­bo­va rap­por­te­rar om over­grep frå poli­ti­et mot van­le­ge bor­ga­rar, kid­na­ppin­gar av oppo­si­sjo­nel­le og angrep på jour­na­lis­tar.»

Korrupsjon og vald

Pris­vin­na­ren har flei­re gon­ger blitt utsatt for vald, og tid­le­ga­re i år for draps­trus­lar. Det var med stor gle­de Nasi­bo­va mot­tok nyhen­da per tele­fon mån­dag. Det var Mar­tin Paul­sen som over­rak­te beskje­den på veg­ner av pris­ko­mi­te­en i Raft­o­stif­tin­ga.

— Det var utan tvil stor gle­de i hei­men då eg ring­de, for­tel Paul­sen og held fram: — Nasi­bo­va had­de høyrt om Raft­opri­sen på føre­hand då ho kjen­te til tid­le­ga­re pris­vin­nar Shi­rin Eba­di frå Iran. Eba­di fekk pri­sen i 2001 og Nasi­bo­va håpar pri­sen vil ha posi­ti­ve ring­verk­na­der.

— Ho håpar at pri­sen vil fun­ge­re som vern mot over­grep frå loka­le myn­dig­hei­ter, sei­er Paul­sen. Vida­re tyk­kjer Nasi­bo­va at det er fint å kun­ne syne hen­nar tre born at arbei­det ho gjer er verdt inter­na­sjo­nal aner­kjen­ning. Fram til no har bor­na vore vit­ne til vald og tra­kas­se­ring.

Jour­na­lis­ten Mala­hat Nasi­bo­va er også men­neske­ret­tig­heits­ak­ti­vist og er lei­ar for men­neske­ret­tig­heits­or­ga­ni­sa­sjo­nen Democracy and NGO´s (Non Govern­men­tal Orga­ni­sa­tion) Devel­op­ment Resource Cen­ter i Nakhit­sje­van. Vida­re er Nasi­bo­va kor­re­spon­dent for Radio Free Europe/Radio Liber­ty (RFE/RL) og det uav­hen­gi­ge infor­ma­sjons­by­rå­et Turan. Nasi­bo­va bur saman med ekte­fel­le og jour­na­list­kol­le­ga Ilgar Nasi­bov og dei­ra tre born i Nakhit­sje­van.

— Fortjent pris

Infor­ma­sjons­lei­ar i Hel­sing­fors­ko­mi­te­en Berit Linde­man har sjølv møtt Nasi­bo­va i Nakhit­sje­van og var rørt til tårer under presse­kon­fe­ran­sen.

— Styre­set­tet i Aser­bajd­sjan er pre­ga av eit fami­lie­dy­nas­ti og det ein kan kal­le for ei fami­lie­be­drift, sei­er Linde­man.

Den auto­no­me repub­lik­ken Nakhit­sje­van blir styrt med jern­hand av Vasif Tali­bov, og Tali­bov har nære fami­lie­re­la­sjo­nar til pre­si­den­ten Ilham Ali­jev i Aser­bajd­sjan. Her blir all oppo­si­sjon under­trykt og all kri­tikk av myn­dig­hei­te­ne møtt med vald og arresta­sjo­nar. Sto­re delar av fol­ket lever i fat­tig­dom til trass for res­sur­sar innan­for gass og olje. I den­ne sam­band kjem Linde­man med ei opp­mo­ding om inter­na­sjo­nalt press mot sto­re sel­skap som ope­re­rar i lan­det. Vida­re under­stre­kar Linde­man at pri­sen kan fun­ge­re som vern mot Nasi­bo­va sjølv, men også and­re jour­na­lis­tar og kri­tis­ke røys­ter i områ­det.

— Pri­sen er så for­tjent, sei­er Linde­man.

Sjøl­ve utde­lin­ga av pro­fes­sor Tho­rolf Rafto sin minne­pris vil fin­ne stad på Den Nasjo­na­le Sce­ne i Ber­gen sun­dag 1. novem­ber klok­ka 18.00–19.30.

Om artik­ke­len
Den­ne artik­ke­len ble først pub­li­sert i nett­avi­sen Bro­stein (red.anm).

TEMA

R

aftopri
sen

17 ARTIKLER FRA VOX PUBLICA

FLERE KILDER - FAKTA - KONTEKST

INGEN KOMMENTARER

Kommentarfeltet til denne artikkelen er nå stengt. Ta kontakt med redaksjonen dersom du har synspunkter på artikkelen.

til toppen